خازن
ساعت ۱٠:٥۸ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٧/۱۱/۱٠   کلمات کلیدی:

با سلام


هرگاه دو صفحه هادی در فاصله ای از یکدیگر قرار بگیرند تشکیل خازن می دهند. به دو صفحه هادی در اصطلاح جوشن گفته می شود. در بین دو صفحه هادی، عایقی قرار داده می شود که به آن دی الکتریک گفته می شود و  جنس این عایق نوع خازن را تعیین می کند.این عایق می تواند از جنس کاغذ ،هوا، سرامیک ، روغنهای عایق ، میکا و پلاستیک و ........ باشد. خازنها را با توجه به جنس عایق به کار رفته در آنها به انواع سرامیکی ، کاغذی و .... نام گذاری می کنند. واحد اندازه گیری خازن فاراد(f) نام دارد. 1 فاراد خیلی بزرگ است و اکثر خازنها در اندازه میکرو فاراد (μf) یا پیکو فاراد (pf)  ساخت می شود.

انواع خازن:

خازنها به دو دسته کلی ثابت و متغیر تقسیم بندی می کنند.نوع متغیر آن شامل واریابل وتریمر بوده  و نوع ثابت آن شامل انواع سرامیکی و میکا و شیشه ای و  و ورقه ای و الکترولیتی است.

خازنهای متغیر:

اساس کار این خازنها بر مبنای سطوح مشترک صفحات خازن می باشد.چون میزان ظرفیت خازن بستگی به اندازه صفحات  هادی خازن دارد.

خازنهایی که بوسیله دسته متحرک عمل تغییر ظرفیت در آنها ایجاد می شود واریابل و خازنهایی که بوسیله پیچ گوشتی  تغییر ظرفیت داده می شوند را تریمر می گویند.

خازنهای ثابت:

خازن سرامیکی: این نوع خازنها معمولی ترین نوع خازنهای غیر الکترولیتی هستند و جوشنهای آنها را از ورقه های نازکی از جنس نقره می سازند.بالا بودن ثابت دی الکتریک(سرامیک) باعث افزایش ظرفیت این خازنها در مقایسه با دیگر خازنها در اندازه مساوی می شود.

خازن میکا: در این نوع خازنها دی الکتریک از جنس ورقه های نازک میکا هستند و به صورت یک در میان بین ورقه هایی از جنس قلع قرار داده می شوند که این عمل باعث بالا رفتن ظرفیت خازن می شود. خازنهای شیشه ای نیز به همین صورت ساخته می شوند.مهمترین مزیت خازنهای شیشه ای و میکا در این است که ضریب حرارتی آنها بسیار پایین است. در شمن این نوع خازنها در ظرفیت های  کم و حداکثر تا 5 نانو فاراد ساخته می شوند.

خازن ورقه ای:کاغذ و مواد پلاستیکی به دلیل انعطاف پذیری در خازنه های ورقه ای استفاده می شود.در این خازنها کاغذ یا پلاستیک در بین ورقه هایی از جنس قلع قرار می گیرند. این خازنها در اندازه های بین یک نانو فاراد تا یک میکرو فاراد ساخته می شوند.

خازنهای الکترولیتی: این خازنها در ظرفیتهای بالا ساخته می شوندو به دو دسته آلومینیومی و تانتالیمی  عرضه می شوند. در این نوع خازنها کاغذ آغشته به الکترولیت در بین ورقه های آلومنیومی قرار می گیرند
در بین خازنها خازن های الکترولیتی دارای پلاریته هستند .یعنی اینکه دارا پایه مثبت و منفی هستند و فقط در یک جهت قابل شارژ هستند. از معایب دیگر آنها زیاد بودن جریان نشتی و ضریب حرارتی آنها است.

روش خواندن مقدار ظرفیت:

در بعضی مواقع  ظرفیت خازن دقیقا بر روی آن نوشته می شود مثل n1 یک نانو فاراد و n100 صد نانو فاراد وμf 1 یک میکرو فاراد .در بعضی مواقع فقط یک عدد بر روی خازن نوشته می شود و واحد آن نوشته نمی شود . در چنین مواردی خازنها را به این صورت می خوانیم:
اگر عدد از یک کوچکتر باشد ظرفیت بر حسب میکرو فاراد  و اگر از یک بزرگتر باشد بر حسب پیکو فاراد است. مثلا عدد 30 به معنی pf ۳۰ و عدد 01/0 به معنی μf ۰/۰۱ است.

در صورتی که عدد ظرفیت بزرگتر از واحد باشد خصوصا در باره خازن های عدسی 100 پیکو فاراد به بالا ، عدد ظرفیت به صورت یک عدد سه رقمی نوشته می شود که دور قم اول نشان دهنده عدد و رقم آخر نشان دهنده تعداد صفر است.

مثلا عدد 431 به معنی pf ۴۳۰ و عدد 232 به معنی pf ۲۳۰۰ می باشد.